Akolita

Kościół łacińskiEdit

Instytucja akolitów asystujących przy poświęceniu ołtarza

Do 1972r, najwyższym z czterech mniejszych święceń w Kościele łacińskim był święcenia akolitów. Papież Paweł VI motu proprio Ministeria quaedam z 15 sierpnia 1972 r. zastąpił termin „święcenia mniejsze” terminem „ministeria”, a termin „święcenia” terminem „instytut”. Zachował w całym Kościele łacińskim dwie posługi ustanowione: lektora i akolity. Między przyjęciem obu tych posług należy zachować przepisany odstęp czasu, ustalony przez Stolicę Apostolską i krajową konferencję episkopatu. Kandydaci do diakonatu i do kapłaństwa muszą przyjąć obie posługi i wykonywać je przez pewien czas przed przyjęciem święceń. Obie ustanowione posługi nie są zarezerwowane wyłącznie dla kandydatów do święceń. Ministrowie są udzielani przez ordynariusza: albo biskupa, albo zwierzchnika podobnego terytorium, albo – w przypadku kleryckich instytutów zakonnych – wyższego przełożonego. W rzeczywistości czasami przeprowadza się ustanowienie akolitów nie przygotowujących się do święceń.

Motu proprio przyznało ustanowionemu akolicie funkcje wcześniej zarezerwowane dla subdiakona i uznało krajowe konferencje episkopatów za wolne od używania terminu „subdiakon” w miejsce terminu „akolita”. Funkcje ustanowionego akolity zostały wyszczególnione w motu proprio, a także wskazane w Ogólnej Instrukcji Mszału Rzymskiego, nr 98, która w rubryce „Posługa ustanowionego akolity i lektora” mówi: „Akolita jest ustanowiony do posługi przy ołtarzu oraz do asystowania kapłanowi i diakonowi. W szczególności do jego obowiązków należy przygotowanie ołtarza i świętych naczyń, a w razie potrzeby, jako nadzwyczajnego szafarza, rozdawanie wiernym Eucharystii. W posłudze przy ołtarzu akolita ma swoje własne funkcje (por. nr 187-193), które musi wykonywać osobiście.”

Ogólna Instrukcja Mszału Rzymskiego dodaje: „W przypadku braku ustanowionego akolity, świeccy szafarze mogą być wyznaczeni do służby przy ołtarzu i asystowania kapłanowi i diakonowi; mogą nieść krzyż, świece, kadzielnicę, chleb, wino i wodę, a także mogą być wyznaczeni do rozdzielania Komunii świętej jako szafarze nadzwyczajni.” Jednak niektóre funkcje, zwłaszcza oczyszczanie naczyń eucharystycznych, są zarezerwowane dla akolity ustanowionego i nie są powierzane tym, którzy są do tego powołani.

Tak jak w innych Kościołach, w Kościele łacińskim terminem „akolita” określa się również ministrantów, którym nie zostały udzielone święcenia ani ustanowienie. Papież Benedykt XVI mówił o świętym Tarcisiu jako o „przypuszczalnie akolicie, czyli ministrancie”.

Obecnie akolitami mogą być zarówno mężczyźni jak i kobiety.

AnglicanismEdit

Akolita episkopalny zapalający świecę ołtarzową

Porządek akolitów nie został wprowadzony do Kościoła anglikańskiego w czasie reformacji, dlatego nie ma definicji ich roli w Book of Common Prayer 1662. Użycie akolitów (jak wiele praktyk anglikańskich) jest bardzo zależne od lokalnej praktyki, niektóre parafie mogą odnosić się do ministrantów często nazywanych akolitami, gdzie inne parafie mogą mieć ich jako wyróżniającą się i formalną służbę. Wówczas w Parafiach Niskich lub Ewangelickich użycie akolitów lub ministrantów może w ogóle nie istnieć. Tam, gdzie akolici są używani, opinie na temat płci i wieku są zróżnicowane…

Akolita może pomagać w nabożeństwach niosąc krzyż procesyjny, zapalając świece, trzymając księgę Ewangelii, trzymając świece lub „pochodnie”, pomagając diakonowi lub księdzu w ustawieniu i sprzątaniu ołtarza, wymachując kadzielnicą lub kadzielnicą lub niosąc łódkę z kadzidłem, podając tablice ofiarne woźnym, oraz wykonując wiele innych zadań, które uzna za stosowne ksiądz lub strażnik akolitów.

W kościołach anglo-katolickich akolici powszechnie noszą sutannę i komżę, a w mniej anglo-katolickich kościołach powszechnie sutannę-albę z pasem lub cincture. Zarówno cincture jak i girdle może być zazwyczaj skręconym sznurem z węzłami na końcach, który jest zabezpieczony wokół talii; może być biały lub w kolorze liturgicznym. Może to być sznur biały lub w kolorze liturgicznym. Cynktura może być także pasem materiału noszonym w poprzek talii. Noszenie krzyży lub innych specjalnych spinek czy symboli jest prerogatywą poszczególnych kościołów.

W niektórych bardziej „tradycyjnych” parafiach, akolici są uszeregowani w miarę rozwoju ich zdolności do służby: Praktykanci, Młodsi Akolici, Starsi Akolici i Zasłużeni Akolici. W innych przypadkach funkcje akolitów są pełnione bez szat liturgicznych i bez znaczącego formalnego szkolenia przez osoby dostępne w parafii.

W innych parafiach, akolici są określani zgodnie z rolami, które pełnią. Np. Mistrz Ceremonii, Ukrzyżowany i Turysta, wraz z pierwszym i drugim akolitą.

Metodyzm i luteranizmEdit

W tradycjach metodystycznych i luterańskich, akolici uczestniczą w nabożeństwie poprzez niesienie krzyża procesyjnego lub krucyfiksu (akolici ci nazywani są krzyżownikami), zapalanie i gaszenie świec ołtarzowych oraz dzwonienie dzwonem kościelnym w celu wezwania kongregacji do uwielbienia. W tych tradycjach zapalanie świec ołtarzowych w czasie nabożeństwa jest symbolem przyjścia Jezusa w obecności wspólnoty wiernych. Przed zapaleniem świec akolita może z szacunku pokłonić się przed ołtarzem. Przed zgaszeniem ostatniej świecy ołtarzowej, akolici ponownie zapalają swój „świecznik”, a następnie wychodzą do narteksu. Symbolizuje to, że Jezus Chrystus jest dla wszystkich ludzi na całym świecie. Symbolizuje to również światło Jezusa Chrystusa wychodzące do świata, gdzie wierzący są powołani do służby. Podobnie jak w tradycji anglikańskiej, akolici w tych tradycjach noszą szaty zwane albami, czasami z cincture. Powszechne jest także noszenie przez akolitów metodystycznych tradycyjnej sutanny i togi.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *